Zapiekana cukinia z serem i czosnkowym masłem – 35 minut, jedno naczynie i talerze wracają puste
Kiedy w sierpniu cukinia rośnie szybciej, niż zdążę ją zjeść, robię to najczęściej. Plastry przechodzą masłem z czosnkiem, ser na wierzchu robi złotą skorupkę, a cała robota to dziesięć minut przy desce. Reszta dzieje się w piekarniku. Lekkie, a najadam się tym jak dobrą kolacją.

Składniki:
Warzywa
- 2 średnie cukinie
- 2 ząbki czosnku, przeciśnięte przez praskę
Tłuszcze
- 2 łyżki masła
- 1 łyżka oliwy z oliwek
Nabiał
- 100 g startego żółtego sera – u mnie gouda albo mozzarella
Przyprawy
- Sól i pieprz do smaku
- Zioła prowansalskie – opcjonalnie
- Słodka papryka – opcjonalnie
Przygotowanie:
1. Nastawiam piekarnik na 200 stopni, góra-dół, i wyjmuję naczynie żaroodporne. Niech się grzeje porządnie, bo do letniego piekarnika nie ma po co wstawiać.
2. Cukinie myję, obcinam oba końce i kroję na plastry grubości pół centymetra do centymetra. Cieńsze rozejdą się na papkę, grubsze nie zdążą zmięknąć – tu akurat warto wziąć miarę na oko, ale uczciwie.
3. Na patelni rozpuszczam masło razem z oliwą. Oliwa pilnuje, żeby masło się nie przypaliło.
4. Wrzucam przeciśnięty czosnek i mieszam dosłownie kilkanaście sekund, aż zacznie pachnieć na całą kuchnię. Ani chwili dłużej – przypalony czosnek gorzknieje i tego już nic nie naprawi. Zdejmuję patelnię z ognia.
5. Plastry cukinii przekładam do miski, zalewam czosnkowym masłem i mieszam ręką, żeby każdy kawałek się oblepił. Solę, pieprzę, a jak mam ochotę, sypię zioła prowansalskie i szczyptę słodkiej papryki. Z solą bez szaleństwa, zaraz wytłumaczę dlaczego.
6. Układam cukinię w naczyniu – może być na zakładkę, jak dachówki, byle nie w wysokim kopcu. Płasko piecze się równo.
7. Sypię ser po wierzchu, równo, do samych brzegów. Brzegi robią się najbardziej chrupiące i o nie zawsze jest w domu awantura.
8. Wstawiam do nagrzanego piekarnika na 20-25 minut. Gotowe, gdy ser się zarumieni, a widelec wchodzi w cukinię bez oporu. Wyjmuję i daję postać pięć minut, żeby się nie rozlatywało na łyżce.
9. Podaję ciepłe, prosto z naczynia.

Rady babci:
Nie solę cukinii mocno przed pieczeniem, bo puszcza wodę i zamiast zapiekanki wychodzi zupa. Lepiej dosolić na talerzu.
Jeśli mimo wszystko w naczyniu zebrał się sok, odchylam je ostrożnie nad zlewem i zlewam nadmiar, a potem wstawiam jeszcze na pięć minut.
Ser kupuję w kawałku i ścieram sama – ten gotowy z torebki jest obsypany mąką i topi się gorzej.
Blada góra po 25 minutach? Włączam grill na 2-3 minuty i stoję przy piekarniku, bo ser potrafi przejść od złotego do czarnego w pół minuty.
Za miękka cukinia następnym razem: kroję grubsze plastry i skracam pieczenie do 18 minut. Młoda cukinia potrzebuje mniej czasu niż taka z końca sezonu.
Jak przechowywać:
Resztki trzymam w lodówce w zamkniętym pojemniku, najwyżej dwa dni. Odgrzewam w piekarniku – w mikrofalówce też można, tylko ser nie będzie już chrupiący. Danie znosi też mrożenie, choć po rozmrożeniu jest bardziej miękkie.
Czym zastąpić składniki:
Bez masła też się uda, wystarczy sama oliwa, ale masło daje tę miękkość smaku, której nic nie zastąpi. Zamiast żółtego sera biorę czasem mozzarellę z odrobiną parmezanu – wtedy pięknie się ciągnie. Kto nie przepada za czosnkiem, może dać drobno posiekaną cebulę, będzie łagodniej.
Z czym podać:
Podaję do pieczonego mięsa albo ryby, ale najczęściej po prostu z kromką chleba i garścią świeżej pietruszki czy bazylii. Lekka sałatka obok i kolacja gotowa.
Najczęściej zadawane pytania:
Jaki ser najlepiej trzyma się na zapiekanej cukinii?
Takie, które ładnie się topią – gouda, mozzarella, ementaler. Parmezan sam w sobie jest za suchy, ale wymieszany z mozzarellą daje i skorupkę, i ciągnące się nitki.
Czy cukinię trzeba wcześniej solić i odsączać?
Nie trzeba, ale jeśli cukinia jest duża i wodnista, warto. Posypuję plastry solą, odstawiam na 10 minut, osuszam ręcznikiem papierowym i dopiero mieszam z masłem – wtedy nic się nie rozpływa.
Jak zrobić chrupiący wierzch?
Przed pieczeniem sypię na ser łyżkę bułki tartej albo startego parmezanu. Na ostatnie 2-3 minuty włączam grill i pilnuję – to wystarczy.
Czym zastąpić czosnek?
Ziołami prowansalskimi, świeżym tymiankiem albo słodką papryką. Smak wyjdzie inny, łagodniejszy, ale danie nadal będzie miało charakter.
Ile piec, żeby cukinia była miękka, a nie rozgotowana?
20-25 minut w 200 stopniach. Sprawdzam widelcem – ma wchodzić bez oporu, ale plaster powinien się trzymać w całości.