Lany chrust wylewany z butelki – kruchy jak szkło, a robi się go szybciej niż zdąży zaparzyć się herbata
Chrust z wałkowanego ciasta to cała popołudniowa robota. Ten wylewa się z butelki wprost na gorący olej i po piętnastu minutach mam pełny półmisek. Ciasto jest lekkie, bo trzyma się na ubitej pianie, a łyżka wódki robi swoje – kruszy się przy pierwszym ugryzieniu. U mnie w domu robi się go wtedy, gdy ktoś zadzwoni, że wpada za godzinę.
Składniki:
Składniki podstawowe
- 3 jajka
- 250 ml mleka
- 250 g mąki tortowej
- 1 łyżka cukru waniliowego
- 2 łyżki cukru pudru
- 4 łyżki wódki (może być rum albo spirytus)
- około 1 litr oleju do smażenia
- cukier puder do posypania
Przygotowanie:
1. Zaczynam od jajek. Rozdzielam je na białka i żółtka – białka do czystej, suchej miski, bo w tłustej nigdy nie ubiją się porządnie. Białka ubijam mikserem na sztywną pianę, taką, że przechylam miskę i nic się nie rusza. Odstawiam na bok.
2. Żółtka ucieram z dwiema łyżkami cukru pudru i łyżką cukru waniliowego. Miksuję dłużej, niż by się chciało – masa ma zblednąć i zrobić się puszysta, prawie jak krem. To ona daje chrustowi lekkość.
3. Do żółtek dosypuję mąkę tortową, wlewam mleko i cztery łyżki wódki. Miksuję do gładkości, aż zniknie ostatnia grudka. Ciasto ma być gęstsze niż na naleśniki, ale takie, żeby leniwie spływało z łyżki.
4. Teraz najdelikatniejsza chwila. Pianę z białek dokładam do ciasta partiami i mieszam szpatułką od dołu do góry, ruchem jak przy składaniu prześcieradła. Żadnego mieszania w kółko mikserem – stracisz całe powietrze i chrust wyjdzie ciężki.
5. W szerokim rondlu rozgrzewam olej do 170-180 stopni. Nie mam termometru pod ręką? Wrzucam kroplę ciasta – powinna od razu zacząć skwierczeć i wypłynąć na wierzch. Jeśli tonie i leży bezczynnie, olej jeszcze za zimny.
6. Ciasto przekładam do rękawa cukierniczego albo do zwykłej plastikowej butelki po wodzie. Odcinam mały otwór, nie za szeroki – im cieńszy strumień, tym bardziej koronkowy chrust.
7. Wylewam ciasto na gorący olej zygzakiem, kółkami, jak wyjdzie. Smażę po kilka porcji naraz, ale nigdy tak, żeby ciasto się stykało – sklei się w placek i przestanie być chrupiące.
8. Kiedy spód złapie złoty kolor, przewracam widelcem na drugą stronę i dosmażam. Trwa to krócej, niż się człowiek spodziewa, więc nie odchodzę od garnka.
9. Gotowe kawałki wykładam na papierowy ręcznik, żeby puścił nadmiar tłuszczu. Posypuję cukrem pudrem jeszcze ciepłe – wtedy się ładnie trzyma.
Rady babci:
Jeśli chrust wychodzi tłusty i miękki, olej był za zimny. Podkręć ogień, poczekaj minutę i sprawdź kroplą ciasta, zanim wylejesz następną porcję.
Kiedy chrust ciemnieje w kilka sekund, a w środku jest surowy, olej się przegrzał. Zdejmij rondel z palnika na chwilę i pozwól mu odpocząć.
Ciasto zbyt gęste i nie chce wypływać z butelki? Dolej odrobinę mleka, łyżka po łyżce. Za rzadkie – dosyp łyżkę mąki i wymieszaj delikatnie.
Nie smaż wszystkiego naraz. Zbyt dużo ciasta w garnku zbija temperaturę oleju i cała partia wychodzi blada.
Cukrem pudrem posypuj tuż przed podaniem, jeśli chrust ma poczekać na gościach. Wcześniej posypany po godzinie zaczyna wilgotnieć.
Jak przechowywać:
Najlepszy jest tego samego dnia, prosto z patelni. Jeśli zostanie, trzymam go w szczelnym pojemniku albo w metalowej puszce – wilgoć to jego największy wróg i od niej mięknie. W puszce potrafi wytrzymać kilka dni.
Czym zastąpić składniki:
Zamiast wódki można wlać rum albo spirytus, choć u mnie najlepiej kruszy się na wódce. Mleko krowie da się zastąpić roślinnym, jeśli ktoś unika laktozy. Cukier waniliowy można wymienić na ekstrakt waniliowy – aromat będzie mocniejszy.
Z czym podać:
Podaję go ciepłego, oprószonego cukrem pudrem, do filiżanki herbaty albo kawy. W karnawale stawiam obok miseczkę dżemu, bitą śmietanę albo sos czekoladowy i świeże owoce.
Najczęściej zadawane pytania:
Dlaczego mój chrust nie jest chrupiący?
Prawie zawsze winny jest olej o za niskiej temperaturze – ciasto wtedy nasiąka tłuszczem zamiast się smażyć. Trzymaj 170-180 stopni i sprawdzaj kroplą ciasta przed każdą partią. Druga przyczyna to źle ubite białka, które muszą być naprawdę sztywne.
Czy muszę dodawać alkohol do ciasta?
Wódka odparowuje w czasie smażenia i to właśnie ona sprawia, że ciasto się kruszy zamiast gumowacieć. Zamiast niej można wlać rum albo spirytus. Bez alkoholu chrust też się usmaży, ale będzie zauważalnie twardszy.
Jak długo smażyć jedną porcję?
Zwykle wystarczy kilkadziesiąt sekund z każdej strony – ciasto jest cienkie i łapie kolor błyskawicznie. Przewracaj, gdy spód będzie złocisty, i wyjmuj, zanim zrobi się brązowy. Nie odchodź od garnka, bo to kwestia chwili.
Czym wylewać ciasto, jeśli nie mam rękawa cukierniczego?
Zwykła plastikowa butelka po wodzie sprawdza się równie dobrze – wystarczy wyciąć w nakrętce mały otwór. W ostateczności można wylewać z łyżki albo z woreczka śniadaniowego z odciętym rogiem. Im cieńszy strumień, tym delikatniejszy chrust.
Czy ciasto można przygotować wcześniej?
Lepiej nie – piana z białek opada po kilkunastu minutach i ciasto traci lekkość. Jeśli musisz zrobić przerwę, wymieszaj resztę składników wcześniej, a białka ubij i dodaj tuż przed smażeniem. Zajmuje to dwie minuty.